Ngày văn hóa và chính sách hướng về con người

Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam vừa được ban hành đã thống nhất chọn ngày 24.11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, với chủ trương là ngày nghỉ, người lao động được hưởng lương, là một sự kiện lớn, có nhiều tầng ý nghĩa.

Đầu tiên, với ngày nghỉ này, người lao động Việt Nam sẽ có 12 ngày nghỉ lễ, Tết trong năm, thay vì chỉ 11 ngày như Bộ luật Lao động đang quy định.

Điều này cho thấy sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đến đời sống tinh thần để nhân dân, trong đó có người lao động, được nâng cao khả năng thụ hưởng văn hóa; đội ngũ văn nghệ sĩ được động viên sáng tạo; toàn xã hội đề cao, thực hành lối sống văn hóa, văn minh.

Tiếp đến, phải thẳng thắn thừa nhận rằng trong nhiều năm, văn hóa thường xuyên được nhắc đến như “nền tảng tinh thần”, “động lực nội sinh”, nhưng trên thực tế lại không phải lúc nào cũng được ưu tiên tương xứng.

Việc dành một ngày nghỉ hưởng lương cho văn hóa chính là cách Nhà nước tạo ra điều kiện vật chất để xã hội thực sự tham gia và trải nghiệm các giá trị văn hóa, thay vì chỉ nói về nó.

Cũng cần nhấn mạnh rằng, trước khi có Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, thì những năm gần đây, chúng ta đã có cách nhìn nhận cũng như ban hành nhiều chính sách thay đổi lớn về văn hóa.

Điển hình như Hội nghị Văn hóa toàn quốc triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng về lĩnh vực văn hóa vào cuối năm 2021. Hay các quyết định của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 và Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Có thể nói, văn hóa Việt Nam đã và đang được nâng tầm từ các sự kiện và quyết định này. Và sự kiện lấy ngày 24.11 hằng năm làm “Ngày Văn hóa Việt Nam” là một điểm nhấn, là cột mốc thay đổi về chất.

Đồng thời, đây cũng là mốc son, cho thấy Việt Nam bây giờ không chỉ đặt văn hóa ở vị trí trung tâm trong chiến lược phát triển đất nước, mà còn hướng về con người, lấy con người làm trung tâm của sự phát triển.

Tất nhiên, sẽ còn rất nhiều thách thức đặt ra trong thực tiễn cần phải giải quyết, bởi một “Ngày Văn hóa Việt Nam” - một ngày nghỉ - không thể tự thân nâng tầm văn hóa một đất nước hay tạo ra đời sống văn hóa phong phú, có chiều sâu giá trị.

Nhưng một khi văn hóa được trả lại đúng vị trí trung tâm, tham gia vào việc đặt nền móng cho phát triển và tăng trưởng bền vững thật sự, thì chắc chắn xã hội sẽ có thêm điểm tựa tinh thần để bước vào kỷ nguyên phát triển mới.