Nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh: Những biểu hiện âm thầm nhưng nguy hiểm

Những tuần đầu sau khi chào đời là giai đoạn rất nhạy cảm đối với trẻ sơ sinh. Do hệ miễn dịch chưa phát triển hoàn chỉnh, trẻ dễ bị nhiễm trùng và bệnh có thể tiến triển nhanh hơn so với trẻ lớn. Đáng lo ngại là các dấu hiệu ban đầu thường mờ nhạt, không rõ ràng, khiến cha mẹ dễ chủ quan và bỏ lỡ thời điểm can thiệp kịp thời.

Theo Tiến sĩ Ashwin Borade - bác sĩ nhi khoa tại Bệnh viện Inamdar (Pune, Ấn Độ), nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh thường không biểu hiện bằng các triệu chứng quen thuộc như sốt cao hay ho nhiều. Thay vào đó, bệnh thường bộc lộ qua những thay đổi nhỏ nhưng bất thường trong hành vi, khả năng bú sữa, nhịp thở và thân nhiệt của trẻ. Việc quan sát kỹ những dấu hiệu này giúp cha mẹ sớm phát hiện nguy cơ và đưa trẻ đi khám đúng lúc.

Thay đổi trong ăn bú và hành vi

Một trong những dấu hiệu cảnh báo sớm nhất là trẻ bú kém hoặc thay đổi thói quen bú. Nếu trẻ quá buồn ngủ, khó đánh thức để bú, mệt nhanh khi bú hoặc đột ngột bú ít hơn bình thường, cha mẹ cần đặc biệt lưu ý. Trẻ cũng có thể trở nên quấy khóc nhiều hơn hoặc ngược lại là lờ đờ, ít phản ứng.

Bất thường về thân nhiệt

Sốt ở trẻ sơ sinh là dấu hiệu quan trọng nhưng hạ thân nhiệt cũng nguy hiểm không kém. Trẻ có nhiệt độ dưới 36°C có thể sờ thấy lạnh ở tay chân, da nhợt nhạt. Cả thân nhiệt cao và thấp đều cần được bác sĩ thăm khám sớm, ngay cả khi không kèm triệu chứng khác.

Dấu hiệu qua nhịp thở

Nhịp thở là chỉ số quan trọng phản ánh tình trạng nhiễm trùng. Trẻ thở nhanh trên 60 lần/phút, thở rên, phập phồng cánh mũi, lõm ngực khi thở đều là dấu hiệu nguy hiểm. Nếu trẻ ngừng thở từng cơn, da tím tái hoặc xám quanh môi và mặt, cần đưa trẻ đi cấp cứu ngay lập tức.

Biểu hiện trên da và rốn

Cha mẹ nên quan sát kỹ vùng rốn và da của trẻ. Da quanh cuống rốn đỏ, sưng, có mủ hoặc mùi hôi là dấu hiệu nhiễm trùng rõ ràng. Mụn nước, nốt mủ, da loang lổ hoặc vàng da xuất hiện sớm hay tăng dần cũng cần được kiểm tra y tế.

Rối loạn tiêu hóa

Nhiễm trùng có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa của trẻ. Nôn trớ liên tục, đặc biệt là nôn dịch xanh hoặc dịch mật, bụng chướng, tiêu chảy kèm bú kém hoặc có máu trong phân đều là dấu hiệu nguy hiểm. Việc trẻ không đi tiểu trong hơn sáu giờ cũng cần được chú ý.

Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ

Cha mẹ nên đưa trẻ đi khám trong ngày nếu trẻ có sốt nhẹ, cảm lạnh nhưng vẫn bú được hoặc có biểu hiện buồn ngủ bất thường. Trường hợp cần cấp cứu ngay gồm: trẻ bỏ bú nhiều lần liên tiếp, khó đánh thức, thở khó, co giật, thân nhiệt bất thường kèm bú kém, da tím tái hoặc xanh xao.

Theo các chuyên gia, bất kỳ trẻ nào dưới 28 ngày tuổi có biểu hiện ốm yếu đều nên được xem là tình trạng khẩn cấp cho đến khi được bác sĩ đánh giá. Sự thận trọng của cha mẹ chính là yếu tố then chốt giúp bảo vệ sức khỏe và tính mạng của trẻ sơ sinh.