Khí đốt Nga bán sang châu Âu thấp nhất nửa thế kỷ

Xuất khẩu khí đốt qua đường ống của Nga sang châu Âu đã giảm mạnh 44% trong năm 2025, xuống mức thấp nhất kể từ giữa những năm 1970.

Sự sụt giảm này đánh dấu điểm kết thúc rõ ràng nhất về mặt thống kê đối với mối quan hệ năng lượng từng sinh lợi nhất và có ảnh hưởng chính trị mạnh mẽ nhất của Nga.

Việc khí đốt Nga xuất sang châu Âu qua đường ống dẫn khí sụt giảm chủ yếu do việc đóng cửa tuyến đường vận chuyển qua Ukraina vào đầu năm 2025, khiến TurkStream trở thành đường ống duy nhất vận chuyển khí đốt Nga vào châu Âu.

Tuy nhiên, ngay cả TurkStream hiện cũng chỉ phục vụ một nhóm khách hàng ngày càng thu hẹp, chủ yếu ở Đông Nam Âu, khi EU thúc đẩy kế hoạch loại bỏ hoàn toàn nhập khẩu nhiên liệu hóa thạch của Nga vào năm 2027.

Trước cuộc xung đột ở Ukraina, châu Âu là thị trường trụ cột cho khí đốt Nga vận chuyển qua đường ống dẫn khí, tạo ra hàng chục nghìn tỉ USD.

Các lệnh cấm từng bước của EU đối với khí đốt vận chuyển qua đường ống và LNG, cùng với việc giám sát chặt chẽ hơn để ngăn chặn hành vi lách luật, đã dẫn tới sụt giảm đột ngột.

Lượng khí đốt Nga vận chuyển qua đường ống TurkStream thực tế đã tăng lên trong tháng 5.2025 và lượng khí đốt vận chuyển tính đến thời điểm đó còn cao hơn so với mức năm 2024. Nhưng sự gia tăng đó chỉ là tạm thời. Với việc đường ống khí đốt trung chuyển qua Ukraina bị đóng cửa và không có tuyến đường thay thế nào hướng về phía tây, tổng khối lượng vẫn giảm mạnh trong cả năm 2025.

Để ứng phó, Nga đã đẩy nhanh quá trình chuyển hướng sang phía đông. Lượng khí đốt vận chuyển qua đường ống đến Trung Quốc dự kiến tăng khoảng 25% trong năm 2025, với việc Gazprom vận chuyển gần 39 tỉ m3 qua đường ống Sức mạnh Siberia.

Xuất khẩu LNG của Nga sang Trung Quốc cũng tăng mạnh, đạt mức kỷ lục hàng tháng vào tháng 11.2025.

Tuy nhiên, châu Á không thể bù đắp được cho việc Nga mất thị trường châu Âu. Giá cả cạnh tranh hơn, cơ sở hạ tầng đắt đỏ, và các dự án như Sức mạnh Siberia 2 vẫn chưa khởi công.