Bác sĩ cảnh báo, truyền dịch không đúng chỉ định khi mắc cúm, sốt xuất huyết có thể gây quá tải dịch, làm bệnh diễn biến nặng và tăng nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Ảnh: Hạnh Thơm
Trong bối cảnh các bệnh truyền nhiễm như cúm, sốt xuất huyết đang gia tăng, việc người dân tự ý sử dụng thuốc hoặc truyền dịch khi chưa được bác sĩ thăm khám tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Điển hình là nữ bệnh nhân 23 tuổi ở Quảng Ninh, trước đó đã đến phòng khám tư truyền dịch khi cảm thấy mệt mỏi, sốt. Sau đó, bệnh nhân phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng sốc tim nguy kịch do viêm cơ tim cấp, cần can thiệp ECMO.
Theo ThS.BS Nguyễn Minh Châu, Phó trưởng Khoa Nội, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, về mặt sinh lý bệnh, khi cơ tim bị viêm, khả năng co bóp và bơm máu của tim có thể suy giảm. Nếu người bệnh tiếp tục được truyền một lượng dịch lớn vào lòng mạch, đặc biệt với tốc độ nhanh, áp lực đổ đầy tim có thể tăng lên, gây ứ huyết phổi, phù phổi cấp và khiến tình trạng suy tuần hoàn trở nên nghiêm trọng hơn.
Bên cạnh đó, tâm lý chủ quan cho rằng chỉ cần truyền dịch khi bị sốt, mệt mỏi có thể khiến người bệnh bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo, làm chậm trễ việc chẩn đoán và điều trị nguyên nhân thực sự.
Bác sĩ nhấn mạnh, truyền dịch là một biện pháp điều trị y khoa, không phải phương pháp phục hồi sức khỏe thông thường. Trước khi chỉ định, người bệnh cần được thăm khám để xác định nguyên nhân gây bệnh, đánh giá mức độ mất nước, tình trạng huyết động cũng như các bệnh lý đi kèm.
Việc quyết định truyền dịch không thể chỉ căn cứ vào các triệu chứng như sốt, mệt mỏi hay ăn uống kém mà phải dựa trên tình trạng cụ thể của từng người bệnh, bao gồm mức độ mất nước, khả năng uống nước và tình trạng tuần hoàn.
Truyền dịch thường được cân nhắc khi người bệnh mất nước đáng kể, nôn nhiều không thể bù nước qua đường uống, không dung nạp được dịch uống hoặc có rối loạn tuần hoàn cần được điều trị tại cơ sở y tế.
Đặc biệt, với những trường hợp cúm nặng có biến chứng viêm phổi, suy hô hấp, viêm cơ tim hoặc suy tim, việc truyền dịch cần được cân nhắc hết sức thận trọng. Bởi nếu lượng dịch đưa vào cơ thể không phù hợp, tình trạng quá tải tuần hoàn có thể khiến bệnh diễn biến nặng hơn.
Đối với bệnh nhân sốt xuất huyết Dengue, nguyên tắc bù dịch có những điểm khác biệt. Bệnh có thể làm tăng tính thấm thành mạch, khiến huyết tương thoát ra khỏi lòng mạch và đi vào các khoang ngoài mạch. Điều này dẫn đến giảm thể tích tuần hoàn, thậm chí gây sốc nếu không được theo dõi và xử trí kịp thời. Vì vậy, việc truyền dịch cho người bệnh sốt xuất huyết phải được điều chỉnh chặt chẽ theo từng giai đoạn của bệnh, dưới sự theo dõi và chỉ định của bác sĩ.
Bác sĩ khuyến cáo, truyền dịch không phải là giải pháp giúp cơ thể nhanh khỏi bệnh trong mọi trường hợp. Khi xuất hiện các triệu chứng sốt, mệt mỏi hoặc nghi mắc bệnh truyền nhiễm như cúm, sốt xuất huyết, người dân cần đi khám để được chẩn đoán chính xác, đánh giá mức độ bệnh và có hướng điều trị phù hợp. Tuyệt đối không tự ý mua dịch truyền, truyền dịch tại nhà hoặc yêu cầu truyền dịch chỉ với mong muốn nhanh chóng hồi phục sức khỏe.
