Sau sắp xếp, triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, số trạm y tế cấp xã trên địa bàn tỉnh Gia Lai giảm từ 373 xuống còn 135 trạm, với 369 điểm y tế.
Tổng nhân lực có mặt tại 135 trạm y tế cấp xã tăng 114 người, tuy nhiên nhân lực vẫn thiếu và mất cân đối. Số người làm việc thực tế thấp hơn số lượng được giao gần 494 người; có 112/135 trạm y tế thiếu nhân lực.
Tỉnh đã triển khai các chính sách phụ cấp, hỗ trợ, thu hút nhân lực y tế; duy trì đội ngũ cộng tác viên dân số, nhân viên y tế thôn, tổ dân phố và cô đỡ thôn, bản.
Dù vậy, việc thu hút và giữ chân nhân lực có trình độ tại các trạm y tế ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và biên giới vẫn gặp nhiều khó khăn, thậm chí tuyển dụng viên chức nhưng không có người dự tuyển...
Để tháo gỡ những vướng mắc này, UBND tỉnh Gia Lai kiến nghị Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan, bảo đảm đồng bộ với mô hình trạm y tế cấp xã trực thuộc UBND cấp xã.
Đồng thời xem xét có cơ chế bố trí nguồn lực và chính sách đặc thù để đầu tư cơ sở hạ tầng, trang thiết bị và nhân lực cho y tế cơ sở tại khu vực miền núi, biên giới, vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Kiến nghị mở rộng quy mô đầu tư của Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe nhân dân, dân số và phát triển giai đoạn 2026-2035, đặc biệt là nguồn kinh phí đầu tư cơ sở hạ tầng, trang thiết bị y tế cho các trạm y tế ở địa bàn khó khăn.
Tỉnh kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành liên quan khẩn trương ban hành hoặc sửa đổi, bổ sung các quy định về cơ chế tài chính, cơ chế tự chủ, phù hợp với đặc thù trạm y tế cấp xã là đơn vị sự nghiệp y tế công lập.
Đồng thời, ưu tiên bố trí vốn đầu tư công trung hạn, vốn các chương trình mục tiêu quốc gia, vốn ODA và vốn vay ưu đãi cho các tỉnh miền núi, biên giới, có địa bàn rộng sau sáp nhập như Gia Lai để nâng cấp đồng bộ cơ sở hạ tầng, trang thiết bị cho các trạm y tế.
Tỉnh đề nghị Bộ Y tế sớm hướng dẫn thống nhất các điều kiện thành lập trạm y tế là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc UBND cấp xã; sửa đổi, bổ sung Thông tư số 03/2023/TT-BYT theo hướng xác định định mức nhân lực dựa trên dân số, số điểm trạm, diện tích, khoảng cách địa lý, mức độ khó khăn của địa bàn và khối lượng nhiệm vụ.
Bên cạnh đó, cần quy định số lượng nhân lực tối thiểu tại trạm chính và các điểm trạm; bổ sung nhân lực cho các vị trí hành chính, kế toán, văn thư, công nghệ thông tin, thống kê và hỗ trợ phục vụ. Hướng dẫn linh hoạt trong tuyển dụng, tiếp nhận và điều động viên chức y tế giữa các xã, phường nhằm kịp thời bổ sung nhân lực cho những địa bàn còn thiếu.
Về tiền lương, phụ cấp và chính sách đãi ngộ, tỉnh đề nghị nâng mức phụ cấp ưu đãi nghề, phụ cấp khu vực; hỗ trợ nhà ở, đi lại và thu hút, giữ chân nhân lực y tế tại miền núi, biên giới, vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Tỉnh cũng kiến nghị xây dựng các chính sách, chương trình, đề án đẩy mạnh đào tạo theo địa chỉ sử dụng, cử tuyển, liên thông và đào tạo liên tục cho nhân viên y tế ở các địa bàn khó khăn, nhất là đào tạo bác sĩ cho y tế cơ sở, gắn hỗ trợ đào tạo với cam kết thời gian phục vụ...
