Tận dụng giờ vàng cứu người bệnh
Đột quỵ là tình trạng cấp cứu nguy hiểm, có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề nếu không được xử trí kịp thời. Tại Vĩnh Long, năm 2025 ghi nhận hơn 77.000 trường hợp liên quan đến bệnh lý mạch máu não.
Theo BS.CKII Biện Thị Trúc Hà - Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Đa khoa Trà Vinh, tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây đột quỵ xuất huyết não. Lối sống ít vận động, hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia và các bệnh lý nền cũng làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh. Đáng lo ngại, nhiều người chủ quan, tự ý ngưng thuốc, bỏ tái khám khi sức khỏe ổn định.
Thực tế, bệnh nhân Lê Thanh Tú (60 tuổi, ngụ phường Trà Vinh, tỉnh Vĩnh Long) từng bị đột quỵ và được đặt stent tái thông mạch máu. Tuy nhiên, sau điều trị, ông tự ý ngưng thuốc, bỏ tái khám và tiếp tục hút thuốc lá. Sau đó, bệnh nhân nhập viện trong tình trạng méo miệng, nói khó, yếu nửa người do đột quỵ tái phát.
Trường hợp này cho thấy người từng bị đột quỵ cần tuân thủ điều trị, uống thuốc đúng chỉ định, tái khám định kỳ và không tự ý ngưng thuốc. Khi xuất hiện dấu hiệu méo miệng, nói khó, yếu hoặc liệt tay chân, người dân cần nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế, không tự điều trị tại nhà.
Trong cấp cứu đột quỵ, thời gian có ý nghĩa quyết định đến khả năng cứu sống và phục hồi của người bệnh. Với trường hợp phù hợp, thuốc tiêu sợi huyết cần được sử dụng trong vòng 4,5 giờ kể từ khi khởi phát triệu chứng.
"Can thiệp nội mạch lấy huyết khối tùy thuộc đánh giá chuyên môn. Càng chậm trễ, nguy cơ tử vong và di chứng càng tăng", BS Hà cho biết thêm.
Tăng cường năng lực cấp cứu đột quỵ
Trao đổi với Báo Lao Động, TS.BS Hồ Thị Thu Hằng - Giám đốc Sở Y tế Vĩnh Long, giai đoạn 2026 - 2027, tỉnh định hướng phát triển mạng lưới cấp cứu theo mô hình “Trục và Nan hoa” (HUB-and-SPOKE). Trong đó, bệnh viện tuyến tỉnh là trung tâm can thiệp chuyên sâu, kết nối các đơn vị vệ tinh tại cơ sở, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ cấp cứu.
Tỉnh cũng đề xuất xây dựng bản đồ cấp cứu đột quỵ (GIS Stroke Map) nhằm tối ưu hóa bán kính tiếp cận, điều phối cấp cứu ngoại viện, giúp người bệnh được chuyển đến đúng cơ sở y tế và xử trí kịp thời.
Song song đó, ngành y tế chú trọng truyền thông, nâng cao kiến thức cộng đồng về nhận biết dấu hiệu đột quỵ, gọi cấp cứu và ghi nhớ thời điểm khởi phát triệu chứng.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân thường xuyên đo huyết áp, kiểm soát đường huyết và bệnh lý nền theo hướng dẫn của bác sĩ. Đồng thời, cần ăn uống hợp lý, giảm muối, hạn chế chất béo bão hòa, tăng cường rau xanh, trái cây, kiểm soát cân nặng, bỏ thuốc lá và hạn chế rượu bia.
Người có yếu tố nguy cơ cao hoặc tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch, bệnh lý mạch máu cần chủ động thăm khám, tầm soát theo tư vấn chuyên môn.
"Ngành y tế khuyến cáo mỗi người cần kiểm soát yếu tố nguy cơ, nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo, cấp cứu kịp thời và tuân thủ điều trị để bảo vệ tính mạng, hạn chế di chứng", bà Hằng cho biết thêm.
