Bệnh viện Tâm Anh và Lão khoa Trung ương nghiên cứu phát hiện rất sớm bệnh Alzheimer

Dự án nghiên cứu xét nghiệm dấu ấn sinh học (biomarkers) này thuộc khuôn khổ lễ ký kết hợp tác toàn diện trong lĩnh vực phòng ngừa, chẩn đoán, điều trị, chăm sóc và quản lý sa sút trí tuệ, Alzheimer ở người cao tuổi giữa hai bệnh viện. Đây là dự án được thực hiện với thời gian dài chưa từng có trong vòng 10 năm và trên quy mô lớn tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương và Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh.

Phát hiện các dấu ấn sinh học trong máu hiện là cuộc cách mạng trong chẩn đoán sớm sa sút trí tuệ, Alzheimer kết quả chính xác cao. Với một biomarker trong máu xét nghiệm vài phút có thể biết 20 năm sau một người có bị bệnh Alzheimer hay không. Xét nghiệm này có thể thực hiện rộng rãi, chi phí thấp; đóng góp các dữ liệu khoa học cho cơ quan y tế xây dựng các chiến lược quốc gia trong việc tầm soát, dự phòng và quản lý bệnh. Mô hình hợp tác này được kỳ vọng góp phần giảm những tác động nghiêm trọng của bệnh Alzheimer, sa sút trí tuệ với kinh tế, xã hội.

PGS.TS Nguyễn Trung Anh, Giám đốc Bệnh viện Lão khoa Trung ương nhận định, việc xây dựng ngân hàng sinh học biobank, nghiên cứu theo dõi dọc và ứng dụng biomarker trong chẩn đoán Alzheimer sẽ góp phần đưa Việt Nam tham gia sâu hơn vào bản đồ nghiên cứu thần kinh học toàn cầu, mở ra cơ hội hợp tác và công bố khoa học quốc tế.

Theo hợp tác ký kết giữa hai bệnh viện Tâm Anh và Lão khoa Trung ương, các chương trình đào tạo, trao đổi chuyên môn, cập nhật tiến bộ khoa học sẽ được tổ chức nhằm nâng cao năng lực nguồn nhân lực lão khoa và thần kinh học tại Việt Nam. Hợp tác cũng thúc đẩy ứng dụng các nền tảng công nghệ số trong chăm sóc sa sút trí tuệ, bao gồm: Ứng dụng di động; Hệ thống thiết bị tích hợp internet vạn vật (IoT) hỗ trợ chăm sóc và quản lý người bệnh; Hồ sơ sức khỏe điện tử chuyên biệt cho người bệnh sa sút trí tuệ...

Phát biểu tại lễ ký kết, TS.BS Nguyễn Ngô Quang - Cục trưởng Cục Khoa học Công nghệ và Đào tạo, Bộ Y tế, đánh giá cao tinh thần sẵn sàng đồng hành, đầu tư cho khoa học, trách nhiệm xã hội của hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. “Trên thực tế, không có nhiều đơn vị y tế ngoài công lập sẵn sàng tham gia và đầu tư cho nhiệm vụ mang tính nghiên cứu dài hạn. Tuy nhiên, nếu không nghiên cứu thì chúng ta sẽ không thể có dữ liệu khoa học để phát triển”, ông Quang nói.

Ông Ngô Chí Dũng, Chủ tịch HĐQT Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh khẳng định: “Chúng tôi tin rằng, sự kết hợp giữa năng lực lâm sàng và nghiên cứu lão khoa và các bệnh lý thần kinh học chuyên sâu của Bệnh viện Lão khoa Trung ương kết hợp cùng những kinh nghiệm hợp tác nghiên cứu khoa học quốc tế cùng hạ tầng công nghệ phục vụ cả nghiên cứu lâm sàng, khám chữa bệnh lâm sàng cũng như đội ngũ chuyên gia giỏi của Tâm Anh sẽ tạo ra một mô hình hợp tác đặc biệt và tiên phong. Từ đó, góp phần nâng cao năng lực chẩn đoán, điều trị và quản lý bệnh sa sút trí tuệ ở người cao tuổi Việt Nam”.

Tại Việt Nam, một nghiên cứu cho thấy có khoảng 4,5% người trên 60 tuổi mắc sa sút trí tuệ, tỷ lệ mắc bệnh tăng theo độ tuổi. Tuy nhiên, con số này có thể chưa phản ánh chính xác bức tranh toàn diện của bệnh này tại Việt Nam. Bởi chẩn đoán sớm và chính xác bệnh hiện nay còn nhiều hạn chế về nhận thức xã hội, công nghệ, phương pháp, kỹ thuật. Các phương pháp chẩn đoán hiện đại như PET-CT hay xét nghiệm dịch não tủy có chi phí cao, cần thực hiện nhiều lần và xâm lấn nghiêm trọng ở xét nghiệm lấy dịch tủy của cơ thể.

Hợp tác tiên phong và đột phá giữa Bệnh viện Lão khoa Trung ương và Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh hiện thực hóa những chủ trương quan trọng của Bộ Chính trị trong các Nghị quyết 57, 68 và 72, ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại hàng đầu thế giới để hỗ trợ chẩn đoán và điều trị, quản lý những bệnh lý có tác động nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và gánh nặng y tế; trong đó đặc biệt phù hợp với chủ trương đề cao công tác y tế dự phòng và chăm sóc sức khỏe toàn diện cho người cao tuổi, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Dự kiến, dự án sẽ chính thức thu tuyển người bệnh xét nghiệm tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương và Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội và Tâm Anh thành phố Hồ Chí Minh từ tháng 4 năm 2026.