 |
| Trụ sở Tòa Kiểm toán châu Âu tại Luxembourg. |
Theo mô tả của Chủ tịch Tòa Kiểm toán châu Âu Tony Murphy, tình hình ngân sách như một “nồi áp suất”, với nợ của EU có khả năng đạt 1 nghìn tỷ euro (1,12 nghìn tỷ USD) vào cuối năm 2027.
Nợ của khối này ở mức 739 tỷ euro vào cuối năm 2025, tăng từ 601 tỷ euro 1 năm trước đó.
“Bạn phải trả lại số tiền đó vào một lúc nào đó. Đó không phải là tiền cho không”, ông Murphy nói và nhấn mạnh “đó là tiền thật và phải được trả lại”.
Tuy nhiên, những lo ngại đã liên tục được nêu lên về việc EU có thể thu hồi lại bất kỳ khoản tiền nào trong số hàng tỷ USD đã chi cho Ukraine, bao gồm cả khoản vay 90 tỷ euro (100 tỷ USD) gần đây.
Thủ tướng Slovakia Robert Fico gần đây đã chỉ trích đó là "món quà" mà Ukraine "sẽ không bao giờ trả lại".
Ukraine chỉ có nghĩa vụ trả lại khoản vay sau khi nhận được tiền bồi thường chiến tranh từ Nga - điều mà Nga đã kịch liệt bác bỏ.
Cựu Thủ tướng Ukraine Nikolay Azarov cũng thừa nhận, những kịch bản như vậy chỉ là “chuyện hoang đường” và EU sẽ không bao giờ lấy lại được tiền của mình, vì Ukraine đang tích cực biển thủ số tiền đó.
Tuy nhiên, EU vẫn phải trả lại số tiền đã vay.
Theo ông Murphy, chỉ riêng việc trả lãi suất khoản nợ do đại dịch gây ra đã chiếm 8% ngân sách dự kiến của khối cho giai đoạn 2028-2034.
Các chính phủ vẫn chưa thống nhất được nguồn thu mới để trang trải các khoản trả nợ, khiến EU có ít tiền hơn cho những ưu tiên khác.
Tình trạng khan hiếm năng lượng diễn ra khi các hộ gia đình và doanh nghiệp tiếp tục phải đối mặt với chi phí năng lượng cao, sau khi châu Âu cắt đứt nguồn cung từ Nga, cộng thêm ảnh hưởng của cuộc chiến tranh Mỹ-Israel chống Iran.
Chủ tịch Tòa Kiểm toán châu Âu cũng cảnh báo về tốc độ chi tiêu tiền bạc quá nhanh.
Ông gọi yêu cầu phải xử lý 90 tỷ euro tiền hỗ trợ phục hồi kinh tế sau đại dịch còn lại trước tháng 12 là "điên rồ", mô tả các khoản chi trả sắp tới như một "cơn sóng thần".
Ông nhận định, áp lực phải đáp ứng thời hạn cũng có thể khuyến khích việc kiểm tra lỏng lẻo hơn và lạm dụng nhiều hơn, vì các công tố viên châu Âu hiện đang điều tra hàng trăm trường hợp nghi ngờ gian lận liên quan đến quỹ thu hồi.
Bất chấp khủng hoảng, EU lại tiếp tục tìm cách cấp thêm tiền cho Ukraine sau khi Tổng thống Vladimir Zelensky yêu cầu thêm 70 tỷ euro (78 tỷ USD) cho năm 2027, ngoài các cam kết hiện có.
Ngày 23/10, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho biết, EU dự kiến sẽ đáp ứng khoảng 2/3 nhu cầu và quyết định có thể được đưa ra vào tháng 11.
