Đội tuyển bóng chuyền nam Việt Nam giành chức vô địch lịch sử ở SEA V.Cup 2026. Ảnh: Bóng chuyền Việt Nam
Giá trị không chỉ nằm ở chiếc cúp
Tuyển bóng chuyền nam Việt Nam khép lại SEA V.Cup 2026 với hai trạng thái trái ngược. Ở chặng 1 tại Philippines, thầy trò huấn luyện viên Federico Rampazzo chỉ xếp hạng tư sau 1 chiến thắng và 3 thất bại. Đội thắng Myanmar 3-0 nhưng lần lượt thua Thái Lan, Indonesia, rồi tiếp tục thất bại trước Thái Lan trong trận tranh hạng ba.
Sang chặng 2 tại Indonesia, Việt Nam vẫn khởi đầu bằng trận thua Thái Lan 2-3 dù đã dẫn trước 2 set đầu. Sau đó, đội vượt qua Myanmar 3-0, Indonesia 3-1 ở bán kết và đánh bại Thái Lan 3-2 trong trận chung kết để lần đầu vô địch một chặng SEA V.Cup.
Tính cả hai chặng, Việt Nam có 4 chiến thắng và 4 thất bại. Điều đáng ghi nhận nằm ở tốc độ điều chỉnh của đội tuyển.
Sau chặng 1 bạc nhược, Tuyển Việt Nam trở lại mạnh mẽ ở các trận quyết định. Đội chấm dứt 11 năm không thắng Indonesia, rồi đánh bại Thái Lan trong trận chung kết dù đã thua đối thủ ở hai lần gặp trước.
Giá trị lớn nhất vì thế không chỉ là chiếc cúp, mà còn là niềm tin rằng, Việt Nam có thể cạnh tranh sòng phẳng với nhóm dẫn đầu Đông Nam Á. Tại chặng 2, đội đã biết cách biến những thời điểm hưng phấn thành kết quả cụ thể. Chức vô địch đồng thời mang về suất dự AVC Cup 2027, nơi Tuyển Việt Nam có thể kiểm chứng khoảng cách với đấu trường châu lục.
Dấu ấn bước đầu của huấn luyện viên Federico Rampazzo
SEA V.Cup 2026 là giải đấu chính thức đầu tiên của huấn luyện viên Federico Rampazzo cùng Đội tuyển bóng chuyền nam Việt Nam. Chặng 1 chưa đạt kỳ vọng, nhưng sự thay đổi tại chặng 2 phần nào cho thấy khả năng điều chỉnh của nhà cầm quân người Italy.
Sau chặng đấu tại Philippines, ban huấn luyện đưa chuyền hai Trần Hoài Phương, đối chuyền Đinh Văn Phương và phụ công Bùi Xuân Tiến vào danh sách thi đấu. Trong đó, Văn Phương giúp đội có thêm phương án ghi điểm ở vị trí đối chuyền, giảm áp lực cho Nguyễn Ngọc Thuân. Ngoài ra, ông Rampazzo cũng dần xác định được bộ khung ổn định. Việc các cầu thủ thi đấu đúng sở trường giúp lối chơi cân bằng hơn.
Trong trận chung kết, Ngọc Thuân ghi 31 điểm, Văn Phương tạo thêm sức nặng ở biên đối diện, còn Trần Duy Tuyến và Trương Thế Khải phát huy hiệu quả ở các tình huống đánh nhanh, chắn bóng. Ở set 4, khi Thái Lan đã tạo khoảng cách lớn, huấn luyện viên Rampazzo chủ động rút một số trụ cột để giữ sức cho set quyết định. Việt Nam chấp nhận thua sâu nhưng trở lại mạnh mẽ để thắng 15-10 ở set 5.
Dù vậy, một chức vô địch chưa đủ để khẳng định quá trình thay đổi đã hoàn tất. Công việc của ông Rampazzo cần được đánh giá qua khả năng xây dựng hệ thống ổn định, phát triển thêm nhân sự và giảm sự phụ thuộc vào các trụ cột.
Sự ổn định vẫn là bài toán lớn nhất
Hạn chế rõ nhất của Tuyển Việt Nam qua hai chặng là khả năng duy trì chất lượng thi đấu. Đội có thể chơi ngang ngửa, thậm chí vượt lên dẫn trước Thái Lan, nhưng cũng dễ mất thế trận vì những chuỗi mất điểm liên tiếp.
Thất bại sau khi dẫn Thái Lan 2-0 ở vòng bảng chặng 2 là ví dụ điển hình. Đội có đủ năng lực để tạo lợi thế nhưng chưa biết cách kết thúc trận đấu. Khi bước một bị phá vỡ hoặc hàng công bị bắt bài, khả năng chuyển đổi phương án còn chậm. Bước một vì thế vẫn là khâu cần được ưu tiên.
Khi đỡ bước một tốt, Đinh Văn Duy có thể phân phối bóng cho nhiều vị trí và sử dụng các pha đánh nhanh. Ngược lại, khi bóng bước một rời lưới, lối chơi dễ trở nên đơn điệu, trách nhiệm ghi điểm lại dồn lên Ngọc Thuân hoặc Văn Phương.
Việc Ngọc Thuân ghi tới 31 điểm trong trận chung kết cũng cho thấy khối lượng tấn công đặt lên vai anh rất lớn. Khi bước ra sân chơi châu Á, sự phụ thuộc này có thể trở thành điểm yếu. Những cầu thủ như Tăng Ngọc Hiếu, Trần Minh Đức, Bùi Xuân Tiến hay Trần Hoài Phương cần được trao thêm cơ hội. Khoảng cách giữa nhóm đá chính và dự bị vẫn khá rõ, trong khi chất lượng nhóm dự bị quyết định khả năng xoay vòng, giữ thể lực và thay đổi thế trận.
SEA V.Cup 2026 mang lại một danh hiệu lịch sử, tấm vé dự giải châu Á - AVC Cup 2027 và quan trọng nhất là sự tự tin. Nhưng chức vô địch chặng 2 nên được xem là điểm khởi đầu cho một chu kỳ mới, không phải lời khẳng định rằng mọi vấn đề đã được giải quyết.
Phần việc tiếp theo của tuyển Việt Nam là cải thiện bước một, phòng thủ, chiều sâu đội hình và sự ổn định, để khoảnh khắc thăng hoa tại Indonesia trở thành năng lực có thể lặp lại thường xuyên.
