Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI chính thức khai mạc vào sáng nay (6.4).
Báo cáo tổng kết cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cho biết, đây là cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay với hơn 76 triệu cử tri tham gia tại 72 nghìn khu vực bỏ phiếu.
Việc tổ chức bầu cử sớm hơn thông lệ và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra nhiều yêu cầu. Tuy nhiên, với sự chủ động, đồng bộ của các cấp, các ngành, các khâu đã được triển khai chặt chẽ, đúng tiến độ, đúng quy định.
Đặc biệt, việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và nền tảng VNeID đã nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả quản lý trong toàn bộ quy trình bầu cử.
Tổng số cử tri cả nước là 76.423.940 người (bảy mươi sáu triệu, bốn trăm hai mươi ba nghìn, chín trăm bốn mươi người); số cử tri tham gia bỏ phiếu là 76.198.214 người (bảy mươi sáu triệu, một trăm chín mươi tám nghìn, hai trăm mười bốn người), đạt 99,70%.
"Trong bối cảnh thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, phạm vi rộng, dân số lớn, việc đạt tỉ lệ cử tri đi bầu rất cao thể hiện sự nỗ lực rất lớn của các tổ chức phụ trách bầu cử và ý thức trách nhiệm của cử tri đối với quyền bầu cử" - Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh.
Kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, cử tri cả nước đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội khóa XVI từ 863 người ứng cử. Trong đó, đại biểu do Trung ương giới thiệu có 214 người trúng cử, 2 người không trúng cử; đại biểu do địa phương giới thiệu có 286 người trúng cử; không có người tự ứng cử trúng cử. Số đại biểu hoạt động chuyên trách ở Trung ương trúng cử là 145 người.
Về cơ cấu, theo Hội đồng Bầu cử quốc gia, đại biểu nữ là 150 người (30%); dân tộc thiểu số 76 người (15,20%); ngoài Đảng 18 người (3,6%); dưới 40 tuổi 33 người (6,6%); tái cử hoặc đã từng là đại biểu Quốc hội là 247 người (49,40%), trong đó tái cử khóa XV là 230 người (46%); đại biểu lần đầu 253 người (50,60%).
Số người có trình độ trên đại học là 418 (83,60%); đại học 80 người (16,0%); dưới đại học 2 người (0,40%).
"Kết quả cho thấy cơ cấu đại biểu tiếp tục được hoàn thiện theo hướng tăng đại biểu chuyên trách, giảm kiêm nhiệm; tỉ lệ đại biểu chuyên trách đạt 40%, cao nhất từ trước đến nay. Đặc biệt, lần đầu tiên trong Quốc hội có đại diện dân tộc Ơ Đu; tỉ lệ đại biểu nữ duy trì ở mức cao (30%), thể hiện bước tiến về bình đẳng giới và tính đại diện" - Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh cho biết.
Với đại biểu HĐND các cấp, đã bầu đủ 2.552 đại biểu. Trong đó, nữ là 777 người (30,45%); dưới 40 tuổi 188 người (7,37%); dân tộc thiểu số 412 người (16,14%); ngoài Đảng 105 người (4,11%); tái cử 1.311 người (51,37%). Trình độ: trên đại học 75,49%; đại học 25,32%; dưới đại học 1,53%.
Có 1 người tự ứng cử (0,04%).
Với cấp xã, đã bầu 72.440 đại biểu (thiếu 160 so với số được bầu theo luật vì lý do bất khả kháng). Trong đó, nữ là 22.808 người (31,49%); dưới 40 tuổi 14.065 người (19,42%); dân tộc thiểu số 14.748 người (20,36%); ngoài Đảng 4.326 người (5,97%); tái cử 38.123 người (52,63%).
Có 14 người tự ứng cử (0,02%).
Từ những kết quả đạt được, Hội đồng Bầu cử quốc gia kiến nghị, cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Luật Bầu cử, làm rõ thẩm quyền, quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo; hoàn thiện quy định về danh sách cử tri, bỏ phiếu nơi khác, thời gian ứng cử, hiệp thương, công bố danh sách; điều chỉnh thời gian bỏ phiếu, kiểm phiếu linh hoạt. Đồng thời, hoàn thiện Luật Tổ chức chính quyền địa phương theo hướng điều chỉnh số lượng đại biểu HĐND gắn với dân số, diện tích, đặc thù địa bàn; xem xét tăng số lượng đại biểu cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Hội đồng Bầu cử quốc gia kiến nghị Chính phủ chỉ đạo hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thống nhất, ổn định; chuẩn hóa biểu mẫu, nghiệp vụ; điều chỉnh mốc thời gian, chế độ báo cáo phù hợp; phân cấp hợp lý thẩm quyền trong tổ chức bầu cử; hoàn thiện quy định về tổ chức, hoạt động của các tổ chức phụ trách bầu cử.
Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nghiên cứu đổi mới hình thức tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử phù hợp thực tiễn; tăng cường, cụ thể hóa vai trò giám sát sau bầu cử, nâng cao trách nhiệm đại biểu dân cử.
