Nâng tầm năng lực khoa học Việt Nam
Trong dịp kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống (16.5.1906-16.5.2026), Đại học Quốc gia Hà Nội đón nhận thêm tin vui. Đó là Trường Quản trị và Kinh doanh (HSB) thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội chính thức được tổ chức xếp hạng giáo dục uy tín quốc tế QS Quacquarelli Symonds (QS - Vương quốc Anh) trao chứng nhận QS Stars 5 Stars for Business Schools.
Tính đến tháng 5.2026, Việt Nam mới có ba cơ sở giáo dục đạt chuẩn QS Stars 5 Stars gồm VinUniversity, British University Vietnam và Trường Quản trị và Kinh doanh (HSB), Đại học Quốc gia Hà Nội. Trong đó, HSB là trường công lập đầu tiên đạt chứng nhận này.
GS.TS Hoàng Đình Phi - Hiệu trưởng nhà trường - cho biết, QS 5 Stars không chỉ là sự ghi nhận đối với chất lượng đào tạo và năng lực quản trị đại học của HSB, mà còn khẳng định khả năng cạnh tranh quốc tế của mô hình đại học công lập tự chủ tại Việt Nam.
“Trong thời gian tới, HSB sẽ tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển khoa học, công nghệ, quốc tế hóa và kết nối doanh nghiệp nhằm đào tạo thế hệ lãnh đạo, doanh nhân và nhà quản trị có năng lực toàn cầu” - GS.TS Hoàng Đình Phi cho biết.
Thành công của HSB chỉ là một phần trong thành công chung của Đại học Quốc gia Hà Nội trong suốt bề dày 120 năm.
Cuối tháng 12.2025, Đại học Quốc gia Hà Nội đã ban hành Chiến lược phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn 2045. Chiến lược khẳng định sứ mệnh: “Hội tụ và nuôi dưỡng hiền tài, phát triển nhân lực và tri thức tinh hoa, dẫn dắt đổi mới sáng tạo, thực hiện chiến lược quốc gia và cùng kiến tạo tương lai nhân loại”. Tầm nhìn đến năm 2045 “trở thành đại học nghiên cứu đẳng cấp thế giới, vận hành như một tập đoàn tri thức; nơi hội tụ nhân tài, văn hóa và tri thức tinh hoa, dẫn dắt đổi mới sáng tạo của Thủ đô và cả nước, đóng góp quan trọng hiện thực hóa tầm nhìn, mục tiêu phát triển quốc gia”.
Điểm nhấn trong chiến lược phát triển giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn 2045, Đại học Quốc gia Hà Nội xác định “Nghiên cứu xuất sắc gắn với đào tạo tinh hoa” trở thành một trong những trụ cột chiến lược quan trọng nhất. Định hướng này không chỉ nâng tầm năng lực khoa học của đại học hàng đầu Việt Nam mà còn kiến tạo hệ sinh thái tri thức, đổi mới sáng tạo và đào tạo nhân tài, đóng góp trực tiếp cho sự phát triển của Thủ đô Hà Nội và đất nước trong kỷ nguyên kinh tế tri thức.
Chiến lược mới hướng tới việc xây dựng các chương trình nghiên cứu có tầm ảnh hưởng, hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh và các trung tâm khoa học xuất sắc, từ đó tạo ra những đột phá tri thức và công nghệ. ĐHQGHN ưu tiên phát triển các lĩnh vực khoa học cơ bản, khoa học liên ngành, kỹ thuật then chốt và các công nghệ chiến lược - những lĩnh vực có khả năng tạo ra nền tảng cho đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế tri thức.
Định hướng này không chỉ nhằm nâng cao vị thế khoa học của ĐHQGHN trên bản đồ học thuật quốc tế, mà còn góp phần khẳng định vai trò của đại học như một trung tâm tri thức và tư duy chiến lược, nơi cung cấp các luận cứ khoa học phục vụ hoạch định chính sách và phát triển quốc gia.
Chuẩn mực mới trong đào tạo đại học
Tới dự và phát biểu tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống (16.5.1906-16.5.2026) của Đại học Quốc gia Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đề nghị Đại học Quốc gia Hà Nội tập trung thực hiện tốt 7 nhiệm vụ trọng tâm. Các nhiệm vụ này là một chương trình hành động lớn, đòi hỏi Đại học Quốc gia Hà Nội phải vượt qua giới hạn của một trường đại học thông thường để trở thành trung tâm tinh hoa, nơi hội tụ trí tuệ Việt Nam, dẫn dắt đổi mới sáng tạo và góp phần giải đáp những bài toán lớn của đất nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Đại học Quốc gia Hà Nội “tự soi mình trong trách nhiệm quốc gia” là điểm mở đầu có ý nghĩa nền tảng. Hai chữ “quốc gia” không chỉ là tên gọi, mà là danh dự, trách nhiệm và sứ mệnh.
“Trong kỷ nguyên mà vận mệnh quốc gia ngày càng được quyết định bởi tri thức, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chất lượng con người, Đại học Quốc gia Hà Nội càng phải vươn lên mạnh mẽ hơn nữa, trở thành trụ cột học thuật hàng đầu, trung tâm sáng tạo lớn, lực lượng tiên phong của giáo dục đại học Việt Nam; đồng thời là một gương mặt tiêu biểu, có uy tín của trí tuệ Việt Nam trên trường quốc tế” - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu xây dựng Đại học Quốc gia Hà Nội thành một đại học tinh hoa hiện đại, đa ngành, đa lĩnh vực, vận hành theo mô hình đại học đổi mới sáng tạo. “Tinh hoa” ở đây không phải là danh xưng để tự hào, mà phải được đo bằng chất lượng học thuật, năng lực tạo tri thức mới, khả năng đào tạo nhân tài, phát triển công nghệ chiến lược và đóng góp thực chất cho đất nước.
Yêu cầu này cũng đúng với định hướng “Nghiên cứu xuất sắc gắn với đào tạo tinh hoa” trong chiến lược của Đại học Quốc gia Hà Nội.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng nhấn mạnh, Đại học Quốc gia Hà Nội phải là nơi dám đi trước, dám thử nghiệm và mở đường cho những mô hình mới về giáo dục, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phải đi tiên phong trong thực hiện các nghị quyết chiến lược của Đảng; tập trung giải quyết những bài toán lớn của quốc gia, nhất là công nghệ chiến lược, công nghệ lõi, công nghệ nguồn và các sản phẩm công nghệ mang thương hiệu Việt Nam.
Đại học Quốc gia Hà Nội có nhiệm vụ cung cấp cơ sở thực tiễn để Đảng, Nhà nước tiếp tục hoàn thiện các chính sách phát triển. Nhà trường cần trở thành nơi hội tụ trí tuệ quốc gia (các nhà khoa học lớn, chuyên gia công nghệ đầu ngành, doanh nhân công nghệ, những sinh viên ưu tú…) để nghiên cứu, làm chủ và phát triển các công nghệ nền tảng như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng mới, dữ liệu lớn, công nghệ xanh và bền vững.
Bảy nhiệm vụ mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đặt ra không chỉ dành riêng cho Đại học Quốc gia Hà Nội, mà còn gợi mở một chuẩn mực mới cho giáo dục đại học Việt Nam. Đó là chuẩn mực của trách nhiệm, tinh thần khai phóng, năng lực sáng tạo, khả năng phụng sự và khát vọng vươn tầm thế giới với mục tiêu quan trọng nhất là tạo nền tảng tri thức cho phát triển quốc gia.
PGS.TS Trương Ngọc Kiểm (ảnh) - Giám đốc Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội - cho biết, ngay sau bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã chỉ đạo xây dựng chương trình hành động để triển khai các nhiệm vụ được giao.
Đối với Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo, hai nhiệm vụ trước mắt là rà soát toàn bộ hệ thống, kết quả hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của Đại học Quốc gia Hà Nội trong nhiều năm qua; đồng thời thúc đẩy kết nối với địa phương, doanh nghiệp để đưa các kết quả nghiên cứu vào phục vụ thực tiễn.
GS.TSKH Nguyễn Đình Đức (ảnh) - Trường Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội - cho hay, điểm sâu sắc trong bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước là đã nhìn nhận Đại học Quốc gia Hà Nội trong cả chiều dài lịch sử, hiện tại và tương lai.
Ông đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu xây dựng Đại học Quốc gia Hà Nội trở thành một đại học tinh hoa, hiện đại, đa ngành, đa lĩnh vực và vận hành theo mô hình đại học đổi mới sáng tạo.
Để thực hiện mục tiêu đó, theo ông, trước hết cần đổi mới căn bản mô hình quản trị đại học theo hướng quản trị bằng mục tiêu, chất lượng, sản phẩm đầu ra và tác động xã hội.
Bên cạnh đó, cần tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, tài chính, nhân lực và tự chủ đại học.
Ông nhấn mạnh vai trò của chính sách thu hút nhân tài, đổi mới đào tạo theo hướng liên ngành, phát triển tư duy phản biện, năng lực số và trách nhiệm xã hội cho sinh viên. Đồng thời, cần phát huy ngoại giao học thuật, xây dựng văn hóa học thuật, tự do nghiên cứu và liêm chính khoa học để nâng cao vị thế trí tuệ Việt Nam trên trường quốc tế. Tường Vân ghi
