Áo dài và bài toán giữ hồn cốt văn hóa Việt

Bên cạnh ý kiến ủng hộ làm mới để áo dài gần hơn với đời sống hiện đại, không ít người lo ngại nhiều thiết kế xẻ sâu, biến tấu phom dáng đang làm mờ nhạt các giá trị truyền thống.

Làn sóng áo dài hiện đại và những tranh cãi về giá trị cốt lõi

Dưới góc nhìn của người làm nghề thời trang, nhà thiết kế Quyên Nguyễn cho rằng, việc dung hòa giữa truyền thống và hiện đại là bài toán không hề đơn giản.

“Quan trọng nhất khi nhìn vào áo dài cách tân cảm nhận được vẻ đẹp truyền thống của người phụ nữ Việt Nam, nhưng đồng thời thấy sự hiện đại, hợp thời”, nhà thiết kế đã hơn 20 năm bền bỉ gìn giữ hồn áo dài chia sẻ.

Theo chị Quyên Nguyễn, áo dài có những đặc trưng không thể thay thế, trong đó tay raglan và cổ áo là hai yếu tố quan trọng nhất.

“Hiện nay, nhiều nhà thiết kế trẻ đang nhầm lẫn trong việc cách tân áo dài. Nếu tay raglan không được giữ nguyên, trang phục đó rất dễ trở thành một chiếc áo sơmi dài, chứ không giữ được bản chất của áo dài” - chị Quyên Nguyễn cho biết.

Không phủ nhận sự sáng tạo là cần thiết để áo dài không bị “đóng khung”, nhưng theo nhà thiết kế, việc xẻ tà quá sâu hay bó sát thái quá vô tình làm mất đi vẻ kín đáo, thanh lịch - tinh thần vốn có của áo dài.

“Khi đã mặc một bộ áo dài ôm vừa vặn cơ thể, tự bản thân nó đã đủ đẹp. Không cần những đường xẻ quá sâu để gây chú ý, bởi điều đó làm giảm giá trị thẩm mỹ” - nhà thiết kế nhấn mạnh.

Với chị Quyên Nguyễn, trách nhiệm của nhà thiết kế áo dài không chỉ dừng ở sáng tạo thời trang, mà còn ở việc gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa tới các thế hệ, đặc biệt là người trẻ.

Cách tân áo dài cần đi cùng nhận thức văn hóa xã hội

Từ góc độ văn hóa, PGS.TS Bùi Hoài Sơn - Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội - cho rằng, áo dài không đơn thuần là một loại trang phục, mà là biểu tượng gắn liền với lịch sử, bản sắc và tâm hồn người Việt. Cách tân là xu thế tất yếu trong dòng chảy của thời đại. Tuy nhiên, việc đổi mới áo dài cần bắt đầu từ sự hiểu biết thấu đáo về giá trị và ý nghĩa của trang phục này.

“Cách tân không phải là cắt xén hay phá bỏ, mà là làm mới có chọn lọc, trên nền tảng tôn trọng những giá trị cốt lõi đã tạo nên sức sống bền bỉ của áo dài qua nhiều thế hệ” - PGS.TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.

PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, thế hệ hôm nay cần được trang bị đầy đủ hơn nhận thức về giá trị văn hóa của áo dài. Đó không chỉ là vẻ đẹp hình thức, mà còn là cốt cách, là những phẩm chất truyền thống của người phụ nữ Việt Nam được kết tinh qua quan niệm công, dung, ngôn, hạnh.

“Việc gìn giữ, cách tân không thể chỉ trông chờ vào nỗ lực của giới thiết kế hay những người làm nghề, mà cần bắt nguồn từ nhận thức chung của toàn xã hội về bản sắc áo dài. Áo dài nên được sử dụng đúng ngữ cảnh, trong những dịp phù hợp để tôn vinh vẻ đẹp và giá trị văn hóa, tránh sự nhầm lẫn giữa áo dài với các loại trang phục thời trang thông thường” - PGS.TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.