Phụ huynh đề xuất giữ môn tiếng Anh
Theo quy định hiện nay của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT), việc thi tuyển vào lớp 10 thực hiện 3 môn thi, bài thi, gồm: Toán, Ngữ văn và bài thi thứ ba do Sở GDĐT lựa chọn.
Tại Hà Nội và nhiều tỉnh thành, môn thi thứ 3 được lựa chọn thường là Ngoại ngữ (chủ yếu là Tiếng Anh). Do đó, thông tin dự kiến về số môn thi lớp 10 chỉ còn 2 môn Toán, Ngữ văn được phụ huynh, học sinh lớp 9 đặc biệt quan tâm.
Chị Nguyễn Minh Anh - phụ huynh có con học lớp 9 tại phường Cầu Giấy, Hà Nội - cho biết, gia đình đã đầu tư cho con học thêm 3 môn Toán, Văn, Tiếng Anh từ lớp 7.
Theo dõi kết quả học tập, chị nhận thấy con không nổi bật ở Toán, Văn nhưng có năng lực Tiếng Anh tốt, nên kỳ vọng đây sẽ là môn giúp cải thiện điểm số trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10.
Do đã có kế hoạch ôn luyện lâu dài, dự kiến của Bộ GDĐT khiến gia đình chị Minh Anh băn khoăn, lo lắng.
“Nếu chỉ thi 2 môn chắc chắn con tôi sẽ mất lợi thế cạnh tranh. Tôi nghĩ nhiều gia đình cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự” - chị Minh Anh nói.
Đồng quan điểm, anh Nguyễn Minh Vũ (phường Hoàng Mai, Hà Nội) cho rằng, mọi thay đổi cần có lộ trình, để tránh xáo trộn cho học sinh.
Về phía cơ sở giáo dục, ông Cao Đức Khoa - Phó Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Du (phường Bến Nghé, TPHCM) - cho rằng, Toán và Ngữ văn về cơ bản có thể đáp ứng yêu cầu đánh giá, phân loại học sinh trong tuyển sinh lớp 10.
Việc giảm từ ba môn xuống hai môn có thể giúp học sinh giảm áp lực ôn tập, đồng thời giảm thời gian, công sức và chi phí mà gia đình, nhà trường phải dành cho kỳ thi. Dù Tiếng Anh có là môn thi tuyển 10 hay không, nó không ảnh hưởng nhiều đến việc học tập của học sinh vì nhu cầu học Tiếng Anh ở TPHCM rất cao.
Theo ông Khoa, điều quan trọng là phương án tuyển sinh cần được công bố sớm để học sinh và phụ huynh có thời gian chuẩn bị. Việc thông báo sớm cũng giúp các trường chủ động tổ chức dạy học trong năm cuối cấp.
Áp lực không nằm ở số môn thi
Thầy Đinh Đức Hiền - Giám đốc điều hành Trường TH, THCS, THPT FPT Bắc Giang - cho rằng, áp lực lớn nhất của kỳ thi vào lớp 10 không nằm ở việc thi 2 hay 3 môn, mà nằm ở mức độ cạnh tranh giữa số người muốn vào và số chỗ học. Nếu chỉ thi Toán, Ngữ văn, nhu cầu học thêm rất có thể không giảm mà chỉ dịch chuyển mạnh hơn về Toán và Văn.
Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực chiến lược phát triển đất nước. Nguồn nhân lực cho AI, bán dẫn, công nghệ sinh học, robot, công nghệ số cần được nuôi dưỡng từ niềm yêu thích khoa học của học sinh ngay bậc THCS.
Trong bối cảnh đó, thầy Hiền lo ngại, nếu kỳ thi cuối THCS chủ yếu tập trung vào Toán và Ngữ văn, trong khi các môn học khác ít ảnh hưởng đến cơ hội tuyển sinh, có thể tạo ra độ vênh giữa định hướng phát triển khoa học - công nghệ và thông điệp mà kỳ thi gửi tới học sinh.
Từ thực tế này, thầy Hiền đề xuất phương án thi lớp 10 với Toán, Ngữ văn và một bài đánh giá nền tảng tổng hợp ở mức độ hợp lý. Điểm quan trọng là bài thi thứ ba không nên trở thành một “bài thi nhiều môn”. Bởi nếu đề thi gồm một ít Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa, Tiếng Anh, Tin với những yêu cầu kiến thức riêng biệt, phụ huynh có thể lại phải cho con học thêm từng môn. Khi đó, bài thi nhằm hạn chế học lệch lại có thể tạo ra “học thêm diện rộng”.
Đồng quan điểm, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga, Ủy viên Thành ủy, Phó Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội chuyên trách thành phố Hải Phòng cho rằng, mục tiêu giảm áp lực thi cử là đúng, song cần phân biệt giữa áp lực do phải ôn thêm một môn thi và áp lực cạnh tranh để giành một suất vào trường THPT công lập.
Bà Nga cũng lưu ý tâm lý “thi gì học nấy” vẫn khá phổ biến. Nếu kỳ thi chỉ còn Toán và Ngữ văn, học sinh, phụ huynh và thậm chí nhà trường có thể tập trung quá mức vào hai môn này.
Ngược lại, khi một môn học không còn xuất hiện trong những kỳ đánh giá quan trọng, chẳng hạn Tiếng Anh, mức độ quan tâm của một bộ phận học sinh và gia đình đối với môn học đó có thể giảm.
Cần hướng tới học thật, thi thật
Nhà giáo Nguyễn Văn Ngai - nguyên Phó Giám đốc Sở GDĐT TPHCM - cho hay, nếu phương án hai môn được áp dụng, ngành giáo dục cần tăng cường quản lý, kiểm tra và giám sát để bảo đảm các môn không thi vẫn được dạy và học đúng yêu cầu chương trình.
Ông Ngai cho biết, nếu quy định chung chỉ tổ chức thi hai môn Toán và Ngữ văn, những địa phương có điều kiện, nhu cầu đặc thù có thể nghiên cứu phương án tổ chức thêm môn Ngoại ngữ. Tuy nhiên, theo ông, việc này cần có cơ sở và được Bộ GDĐT xem xét, chấp thuận. Theo ông, việc cân nhắc Ngoại ngữ cũng cần được đặt trong bối cảnh ngành giáo dục đang hướng tới mục tiêu đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.
