TPHCM mở loạt ưu đãi để hút doanh nghiệp làm bãi xe ngầm

Cho phép làm thương mại để “nuôi” bãi xe

UBND TPHCM vừa trình HĐND TPHCM dự thảo nghị quyết về quản lý, khai thác và sử dụng không gian ngầm trên địa bàn.

Theo dự thảo, người sử dụng đất được khai thác không gian ngầm trong ranh giới thửa đất đến độ sâu 15m mà không phải nộp tiền sử dụng không gian ngầm.

Đối với phần xây dựng sâu hơn 15m, chủ đầu tư phải thực hiện nghĩa vụ tài chính. Khoản tiền này được xác định dựa trên diện tích sàn, đơn giá thuê đất hằng năm, độ sâu, chính sách miễn giảm và thời hạn sử dụng.

Phần không gian từ trên 15m đến 30m áp dụng hệ số thu 0,3; từ trên 30m đến 50m áp dụng hệ số 0,15; phần sâu trên 50m có hệ số 0. Các hệ số này dự kiến được TPHCM rà soát 3 năm một lần hoặc khi có biến động lớn, việc điều chỉnh thuộc thẩm quyền HĐND TPHCM.

Đáng chú ý, dự thảo cho phép các dự án bãi đỗ xe ngầm độc lập bố trí thêm diện tích thương mại, dịch vụ để tạo nguồn thu, hỗ trợ thu hồi vốn. Tại khu vực trung tâm và các vùng phát triển đô thị theo mô hình TOD, diện tích thương mại, dịch vụ được bố trí tối đa 45% tổng diện tích sàn; các khu vực còn lại tối đa 40%.

Theo TPHCM, cơ chế này nhằm cải thiện hiệu quả tài chính, tăng khả năng thu hồi vốn và tạo thêm động lực để doanh nghiệp tham gia đầu tư bãi đỗ xe ngầm - lĩnh vực lâu nay gặp khó do bài toán hiệu quả đầu tư.

Tình trạng thiếu chỗ đỗ xe vẫn diễn ra tại nhiều tuyến đường khu vực trung tâm TPHCM. Nhiều ôtô phải tìm chỗ đỗ tạm trên lòng đường, thậm chí đỗ sai quy định dù có thể bị xử phạt.

Anh Nguyễn Văn Hùng (45 tuổi, phường Nhiêu Lộc) - cho biết, anh kỳ vọng nếu dự thảo được thông qua, sẽ giải quyết được tình trạng thiếu bãi đỗ xe nghiêm trọng ở TPHCM. Bản thân anh một số lần đành đỗ tạm trên lòng đường ở khu vực trung tâm dù biết không đúng quy định.

“Có bãi xe ngầm ở vị trí thuận tiện, giá hợp lý thì người dân sẵn sàng gửi xe. Quan trọng là phải có đủ chỗ và kết nối thuận tiện với các tuyến đường, công trình, khu vực trung tâm” - anh Hùng cho hay.

Cần giải bài toán lời - lỗ

Từ phía doanh nghiệp, ông Lê Như Thạch - Phó Chủ tịch Liên đoàn Doanh nghiệp TPHCM, Chủ tịch Tập đoàn Bcons - đánh giá các chính sách của TPHCM là hướng đi phù hợp để khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển không gian ngầm.

Ông Thạch cho biết, Bcons đang đề xuất đầu tư cải tạo, xây dựng công viên Lê Văn Tám thành tổ hợp bãi đỗ xe ngầm kết hợp trung tâm thương mại và không gian sinh hoạt cộng đồng.

Theo ông, việc cho phép công trình ngầm phát triển theo hướng đa chức năng sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn thu để nâng cao hiệu quả đầu tư. Không gian ngầm có thể kết hợp bãi đỗ xe với thương mại, dịch vụ, vui chơi giải trí, đồng thời kết nối với hệ thống giao thông, các nhà ga metro và không gian trên mặt đất.

Chính sách miễn, giảm nghĩa vụ tài chính và cho phép khai thác thương mại, dịch vụ sẽ tạo điều kiện để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư vào lĩnh vực này. “Khi làm không gian ngầm dưới công viên thì nên giao nhà đầu tư quản lý luôn, vừa đảm bảo chặt chẽ, vừa giúp công viên có sức sống hơn” - ông Thạch đề xuất.

Trước đây, khu vực trung tâm TPHCM được quy hoạch 4 bãi đậu xe ngầm với sức chứa khoảng 6.300 ôtô và 4.000 xe máy nhưng đến nay chưa dự án nào được triển khai.

TS Võ Kim Cương - nguyên Phó Kiến trúc sư trưởng TPHCM - cho rằng, điểm nghẽn lớn của các dự án bãi đỗ xe ngầm trước đây không chỉ nằm ở kỹ thuật mà còn ở cơ chế đầu tư và khả năng thu hồi vốn.

Theo ông, dù Nhà nước đã có chủ trương, địa điểm và quỹ đất, doanh nghiệp vẫn khó mạnh dạn đầu tư nếu bài toán tài chính chưa khả thi. Vì vậy, việc TPHCM đề xuất miễn tiền sử dụng không gian ngầm ở độ sâu nhất định, giảm nghĩa vụ tài chính đối với phần xây dựng sâu hơn và cho phép kết hợp thương mại, dịch vụ là hướng có thể cải thiện hiệu quả dự án.

“Việc cho phép khai thác thêm các chức năng thương mại, dịch vụ dưới lòng đất sẽ tạo nguồn thu để bù đắp chi phí đầu tư, vận hành bãi xe. Đây là yếu tố quan trọng để chuyển các dự án không gian ngầm từ bài toán đầu tư hạ tầng đơn thuần sang mô hình có khả năng tạo dòng tiền và thu hút nguồn vốn tư nhân” - ông Cương nói.

TS Võ Kim Cương cho rằng, bài toán quan trọng là phải hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người sử dụng. Khi cơ chế đủ rõ, hiệu quả tài chính được cải thiện và quyền khai thác được xác lập minh bạch, doanh nghiệp sẽ có thêm cơ sở để tính toán và quyết định đầu tư.