Những giấy tờ quan trọng xác định đất sử dụng ổn định để cấp sổ đỏ là vấn đề được bạn đọc quan tâm. Ảnh: Trà My
Trả lời bạn đọc Báo Lao Động, Luật sư Quách Thành Lực - Giám đốc Công ty Luật Pháp Trị (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho biết, khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc giải quyết các quyền lợi liên quan đến đất đai, một trong những vấn đề quan trọng là xác định đất được sử dụng ổn định từ thời điểm nào: trước năm 1980, trước ngày 15.10.1993 hay sau ngày 15.10.1993. Việc xác định thời điểm sử dụng đất ổn định đã được pháp luật quy định cụ thể.
Khái niệm sử dụng đất ổn định được quy định tại khoản 38 Điều 3 Luật Đất đai năm 2024. Theo đó, sử dụng đất ổn định là việc sử dụng đất vào một mục đích nhất định, tính từ thời điểm bắt đầu sử dụng đất vào mục đích đó đến thời điểm cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét việc sử dụng đất ổn định.
Tuy nhiên, trên thực tế, việc xác định có thể phát sinh nhiều tình huống phức tạp. Chẳng hạn, có thời điểm người dân đào ao, sau đó xây nhà, rồi san lấp để trồng cây và tiếp tục chuyển sang mục đích sử dụng khác. Khi đó, vấn đề đặt ra là thời điểm sử dụng đất ổn định được xác định như thế nào.
Theo luật sư Quách Thành Lực, việc xác định trước hết có thể dựa trên các giấy tờ quy định tại Điều 137 Luật Đất đai. Nếu người sử dụng đất có các giấy tờ này thì thời điểm sử dụng đất ổn định được xác định căn cứ vào giấy tờ đó.
Ví dụ, người dân đã sử dụng đất ổn định để làm nhà ở và có giấy tờ mua bán, chuyển nhượng được UBND cấp xã xác nhận vào năm 1991 thì đây là căn cứ để xác định thời điểm sử dụng đất. Trường hợp văn bản chuyển nhượng quyền sử dụng đất được xác nhận vào năm 1990 hoặc 1991 thì có thể xác định thời điểm này là trước ngày 15.10.1993.
Trường hợp không có các giấy tờ nêu trên, vấn đề đặt ra là thời điểm sử dụng đất ổn định sẽ được xác định dựa trên những tài liệu nào.
Có nhiều loại giấy tờ có thể được sử dụng làm căn cứ và được liệt kê tại phần phụ lục của Nghị định 151. Trong đó có các giấy tờ liên quan đến tạm trú, tạm vắng, thường trú, căn cước công dân; giấy tờ nộp thuế; bản đồ địa chính; sổ mục kê; các giấy tờ được lập tại UBND cấp xã liên quan đến quản lý địa chính sau năm 1980.
Ngoài ra, người dân có thể sử dụng những tài liệu khác như biên lai tiền điện, tiền nước, giấy tờ nộp phạt hoặc các giấy tờ thể hiện quá trình sinh sống, sử dụng đất tại địa điểm đó từ một thời điểm nhất định.
Theo luật sư, nếu các giấy tờ, tài liệu thể hiện những thời điểm khác nhau thì có thể căn cứ vào tài liệu có thời điểm sớm nhất để xác định thời điểm bắt đầu sử dụng đất ổn định theo quy định.
