Các bị cáo trong đường dây mua bán thận. Ảnh: Công an
Ngày 17.8, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TPHCM (Phòng Cảnh sát hình sự) thông tin vừa khởi tố 3 vụ án, 11 bị can về tội “Mua bán bộ phận cơ thể người”, quy định tại Điều 154 Bộ luật Hình sự.
Động thái này được đưa ra sau quá trình điều tra vụ việc “Mua bán bộ phận cơ thể người” được phát hiện vào tháng 7.2026. Cơ quan công an bước đầu làm rõ phương thức hoạt động của các nhóm môi giới mua bán thận, lợi dụng nhu cầu cấp thiết của người bệnh suy thận và hoàn cảnh kinh tế khó khăn của những người có nhu cầu bán thận để trục lợi.
Theo tài liệu, chứng cứ thu thập được, Phạm Đỗ Đăng Khoa (sinh năm 1989), Phạm Thị Mỹ Hà (sinh năm 1994) và Cao Thị Dự (sinh năm 1988) được xác định giữ vai trò chính. Những người này bị cáo buộc trực tiếp tìm kiếm, kết nối người có nhu cầu ghép thận với người có nhu cầu bán thận; thỏa thuận giá, nhận và quyết định các khoản chi phí, đồng thời phân công thành viên thực hiện những công việc liên quan.
Các đối tượng sử dụng mạng xã hội, tham gia những hội, nhóm liên quan đến hiến, ghép thận hoặc thông qua các mối quan hệ xã hội để tìm kiếm người có nhu cầu. Khi có người liên hệ, nhóm này giới thiệu khả năng tìm được người bán thận có chỉ số sức khỏe phù hợp, với mức chi phí từ 1,4-1,5 tỉ đồng cho một ca ghép thận.
Cùng với việc tìm người có nhu cầu ghép, các đối tượng bị cáo buộc tìm kiếm những người có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, cần tiền để thỏa thuận mua thận với giá thấp hơn số tiền đã thống nhất với bên có nhu cầu ghép. Khoản chênh lệch giữa hai mức giá được sử dụng để hưởng lợi bất chính.
Theo cơ quan điều tra, người trực tiếp tìm được người bán thận và giao dịch thành công có thể được hưởng 50 triệu đồng tiền giới thiệu. Người được phân công đưa người bán và người nhận đi khám sức khỏe, xét nghiệm, theo dõi kết quả và hỗ trợ các thủ tục liên quan được trả 10 triệu đồng cho mỗi ca thành công.
Sau khi kết quả kiểm tra sức khỏe phù hợp, các đối tượng tiếp tục sắp xếp đưa các bên đến bệnh viện để khám chuyên sâu và hoàn thiện hồ sơ hiến, ghép thận.
Đáng chú ý, để che giấu bản chất mua bán thận, các đối tượng bị cáo buộc hướng dẫn các bên thống nhất nội dung khai báo về mối quan hệ, lý do và động cơ hiến thận; đồng thời hướng dẫn cách trả lời bác sĩ, nhân viên y tế và người tư vấn pháp lý. Các đối tượng còn hỗ trợ chuẩn bị giấy tờ cần thiết phục vụ hồ sơ hiến, ghép thận.
Cơ quan công an xác định hồ sơ thể hiện việc chuyển giao thận dưới hình thức tự nguyện hiến, tặng. Tuy nhiên, thực tế các bên đã thỏa thuận trước về việc mua bán, giá bán và phương thức giao nhận tiền.
Sau khi trừ các khoản tiền mua thận, chi phí khám, xét nghiệm, đi lại, ăn ở, hoàn thiện hồ sơ và tiền công cho những người tham gia, khoản chênh lệch còn lại được xác định do người tổ chức hưởng lợi.
Đến nay, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TPHCM đã khởi tố 3 vụ án, 11 bị can về tội “Mua bán bộ phận cơ thể người”. Các bị can gồm Phạm Đỗ Đăng Khoa, Nguyễn Tấn Đạt, Phạm Nhất Tiến, Phạm Thị Mỹ Hà, Lê Bá Huy, Tô Minh Trung, Cao Thị Dự, Nguyễn Hoàng Quốc Thái, Ngô Thụy Tường Vy, Cao Hữu Đông và Huỳnh Thị Thúy Vân.
Vụ án đang được tiếp tục điều tra, làm rõ.
Công an TPHCM cảnh báo mua bán, môi giới mua bán bộ phận cơ thể người là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ bị xử lý nghiêm. Công an đề nghị người dân khi phát hiện cá nhân, tổ chức có dấu hiệu tìm kiếm, lôi kéo, môi giới, tổ chức mua bán bộ phận cơ thể người hoặc hướng dẫn hợp thức hóa hồ sơ nhằm che giấu giao dịch, cần kịp thời cung cấp thông tin cho cơ quan công an gần nhất để kiểm tra, xử lý.
