EU tìm đồng minh tạo thế đối trọng Nga và Trung Quốc tại Bắc Cực

Ngày 19.10 (giờ địa phương), theo hãng thông tấn TASS, bà Kaja Kallas, Đại diện cấp cao EU về chính sách đối ngoại và an ninh, đưa ra tuyên bố trên trong cuộc phỏng vấn trước báo giới Anh. Bà cho rằng phương Tây cần ngăn Nga và Trung Quốc tiến tới vị thế thống trị tại Bắc Cực.

“Cùng với những đối tác có cùng quan điểm, chúng ta có thể ngăn các đối thủ tạo ra một điểm nghẽn mới và bảo đảm tuyến đường này tiếp tục mở cửa cho tất cả", bà nói.

Bà Kallas cho biết EU nên phối hợp với Mỹ và Canada nhằm ngăn Nga và Trung Quốc giành quyền kiểm soát hoàn toàn tuyến hàng hải phương Bắc. Các nước EU và NATO cũng sẽ tìm cách bảo đảm tuyến đường này tiếp tục mở cửa cho mọi tàu thuyền.

Tuyến hàng hải phương Bắc chạy dọc bờ biển Bắc Cực của Nga, nối các khu vực thuộc châu Á và châu Âu. Theo nguồn tin, tuyến đường này có thể giúp tàu thuyền rút ngắn khoảng 1/3 thời gian di chuyển so với hành trình truyền thống qua kênh đào Suez. Tuyến đường ngày càng được chú ý trong bối cảnh bất ổn tại Trung Đông ảnh hưởng đến hoạt động hàng hải quốc tế.

Bà Kallas xác nhận Ủy ban châu Âu (EC) sẽ công bố chiến lược Bắc Cực mới vào ngày 20.10, thay thế bản cập nhật gần nhất từ năm 2021.

Chiến lược dự kiến bao gồm đầu tư đóng mới tàu phá băng, thành lập một trung tâm quân sự để giám sát hoạt động của Nga tại Bắc Cực và xem xét nới lỏng lệnh cấm hiện hành của EU đối với hoạt động khai thác dầu khí ngoài khơi tại khu vực này.

EC kỳ vọng triển vọng phát triển các mỏ dầu khí ngoài khơi Na Uy sẽ thu hút thêm nhà đầu tư, qua đó góp phần giải quyết những khó khăn về nguồn cung năng lượng của EU.

Trước đó, nhiều nguồn tin Mỹ đưa tin EU dự kiến triển khai chương trình giám sát Bắc Cực vào năm 2027, sử dụng các hệ thống vệ tinh Copernicus và Galileo để phát hiện những mối đe dọa trên đất liền và trên biển.

Trong khi đó, Nga từng cảnh báo EU đang có xu hướng làm gia tăng căng thẳng và chính trị hóa hoạt động hợp tác tại Bắc Cực.